ISDE en F-gassen in 2027: wat verandert er voor je warmtepomp en airco?
Per 1 januari 2027 veranderen de ISDE en de Europese regels voor koudemiddel. Wat betekent dat als je een warmtepomp of airco wilt? En wat blijft hetzelfde?
Door Jeremy Stam, installateur en je vaste aanspreekpunt
In het kort
- Volgens het voorstel voor de ISDE 2027 daalt het bedrag per kW voor een lucht-waterwarmtepomp van € 225 naar € 120. De bonus voor energielabel A+++ stijgt van € 200 naar € 250.
- Volgens het voorstel telt de installatiedatum. Een warmtepomp die in 2026 wordt geplaatst, valt nog onder de bedragen van 2026.
- Vanaf 1 januari 2027 mogen nieuwe lucht-waterwarmtepompen tot 12 kW en monoblokken met een koudemiddel als R32 niet meer in de handel worden gebracht.
- Voor een gewone split-airco verandert er in 2027 niets. Het verbod op R32 in nieuwe split-airco's tot 12 kW gaat pas in op 1 januari 2029.
- Een warmtepomp of airco die al bij je hangt, mag je gewoon blijven gebruiken en laten onderhouden.
In dit artikel
Wie een warmtepomp of airco overweegt, krijgt vanaf 1 januari 2027 met twee veranderingen te maken. De ISDE, de landelijke subsidie voor een warmtepomp, wordt anders berekend. En de Europese regels voor koudemiddel worden strenger. Online zie je daar veel verwarrende berichten over. In dit artikel zetten we op een rij wat er echt verandert, wat nog een voorstel is en wat hetzelfde blijft.
Het korte antwoord
- ISDE voor een warmtepomp: volgens het voorstel voor 2027 krijg je minder per kW, maar meer voor een zuinig toestel met label A+++.
- Koudemiddel in warmtepompen: nieuwe lucht-waterwarmtepompen tot 12 kW met R32 mogen vanaf 2027 niet meer in de handel komen.
- Split-airco: in 2027 verandert er niets. Het verbod voor nieuwe split-airco’s met R32 komt pas in 2029.
- Wat je al hebt: mag je gewoon blijven gebruiken en laten onderhouden.
ISDE 2027: minder per kW, meer voor A+++
Het kabinet wil de ISDE voor warmtepompen per 1 januari 2027 aanpassen. Het voorstel lag van 17 juli tot 21 augustus 2026 ter internetconsultatie. Het is nog niet vastgesteld.
Wat er volgens het voorstel verandert voor een lucht-waterwarmtepomp:
- Het bedrag per kW daalt van € 225 naar € 120.
- De bonus voor energielabel A+++ stijgt van € 200 naar € 250.
De reden die het kabinet noemt: de subsidie dekt nu gemiddeld meer dan de bedoelde 30 procent van de kosten. Ook wil het kabinet zuinige toestellen meer belonen dan grote.
Wat betekent dat in euro’s?
Een voorbeeld uit de lijst van RVO met alle toestellen en hun subsidiebedrag. De Remeha Elga Ace 6 kW krijgt in 2026 € 2.150. RVO rekent voor dit toestel met 5 kW.
Het bedrag per kW daalt met € 105. Bij 5 kW is dat 5 × € 105 = € 525. Gaat het voorstel zo door, dan komt dit toestel in 2027 uit op ongeveer € 1.625. Dat is een rekenvoorbeeld. De A+++-bonus en andere delen kunnen het bedrag nog veranderen. Het echte bedrag staat straks in de lijst van RVO voor 2027.
Wanneer geldt het nieuwe bedrag?
Volgens het voorstel telt de installatiedatum. Een warmtepomp die vóór 1 januari 2027 bij je is geïnstalleerd, valt nog onder de bedragen van 2026. Je vraagt de subsidie pas aan na de installatie. Daarvoor heb je 24 maanden de tijd.
Twijfel je al langer over een warmtepomp? Dan kan het schelen om nog dit jaar te laten installeren. Maar kies niet overhaast. Een warmtepomp moet passen bij je huis, zie is jouw huis geschikt voor een warmtepomp?.
Slimme warmtepomp
Het kabinet wil ook dat gesubsidieerde warmtepompen slimmer worden. Denk aan een warmtepomp die minder stroom gebruikt als het stroomnet druk is. Er liggen twee opties op tafel. Welke eis het wordt, is nog niet bekend. De meeste nieuwe warmtepompen kunnen dit volgens het kabinet al.
Meer over de ISDE van dit jaar lees je in ISDE-subsidie 2026.
F-gassen: wat verandert er per 1 januari 2027?
Airco’s en warmtepompen werken met een koudemiddel. Veel toestellen gebruiken nu R32. Dat is een F-gas. Als het ontsnapt, warmt het de aarde 675 keer zo sterk op als CO2. Dat getal heet de GWP.
De Europese F-gassenverordening verbiedt stap voor stap nieuwe toestellen met zulke koudemiddelen. Het verbod geldt voor het op de markt brengen van nieuwe toestellen. Niet voor toestellen die al bij mensen thuis hangen.
Vanaf 1 januari 2027 mogen deze nieuwe toestellen geen koudemiddel met een GWP van 150 of meer bevatten:
- lucht-waterwarmtepompen in twee delen (split), tot en met 12 kW;
- warmtepompen en airco’s in één blok (monoblok), tot 50 kW;
- airco’s met een stekker, tot 12 kW.
Er is een uitzondering als een ander koudemiddel om veiligheidsredenen niet kan.
Wat betekent dat voor jou? Fabrikanten stappen over op koudemiddelen met een lage GWP. Een bekend voorbeeld is R290, dat is propaan. De verordening geeft propaan een GWP van 0,02. Propaan is wel brandbaar. Daarom gelden er strengere regels voor waar en hoe het toestel wordt geplaatst.
Oude voorraad. Toestellen die vóór 1 januari 2027 al in de handel waren, mogen daarna nog geleverd worden. De leverancier moet dan kunnen aantonen dat ze op tijd in de handel waren.
ISDE en R32. Volgens het ISDE-voorstel krijg je geen ISDE meer voor een warmtepomp met een GWP boven 150 die op of na 1 januari 2028 wordt geïnstalleerd. Dat geldt voor monoblokken tot 50 kW en splitwarmtepompen tot 12 kW.
Split-airco: in 2027 verandert er niets
Je leest online vaak dat airco’s met R32 vanaf 2027 verboden zijn. Voor een gewone split-airco klopt dat niet. Een split-airco heeft een binnenunit en een buitenunit. In de verordening heet dat een lucht-lucht splitsysteem.
Voor nieuwe lucht-lucht splitsystemen tot 12 kW geldt het verbod op een GWP van 150 of meer pas vanaf 1 januari 2029. Tot die tijd mogen nieuwe split-airco’s met R32 gewoon verkocht en geplaatst worden. Sinds 2025 zijn wel split-airco’s met een nog zwaarder koudemiddel verboden, zoals het oude R410A.
Een airco die je nu laat plaatsen, mag je daarna gewoon blijven gebruiken. Wat een airco kost, lees je in airco kosten in Overijssel. Of je subsidie krijgt, lees je in airco subsidie en btw. Kort gezegd: een airco valt niet onder de ISDE.
Wat je al hebt, mag blijven
Heb je al een airco of warmtepomp met R32? Dan hoef je niets te doen.
- Blijven gebruiken mag. Het verbod gaat alleen over nieuwe toestellen.
- Onderhoud en reparatie mogen ook. Onderdelen blijven te koop, zolang de reparatie het toestel niet groter maakt en er niet meer of schadelijker koudemiddel in komt.
- Lekcontrole is meestal niet verplicht. Voor R32 geldt die plicht pas vanaf ongeveer 7,4 kilo koudemiddel. Een gewone airco voor één kamer bevat meestal veel minder. De vulling staat op het typeplaatje van de buitenunit.
Jaarlijks onderhoud raden we wel aan. Een schone airco verbruikt minder stroom, en fabrikanten vragen het vaak voor hun garantie. Kijk bij ons onderhoudsabonnement voor je airco.
Wat je nu kunt doen
- Overweeg je een warmtepomp? Laat nog dit jaar uitrekenen wat hij kost en wat je aan ISDE krijgt. Dan weet je of installeren in 2026 voor jou verschil maakt.
- Vraag welk koudemiddel erin zit. Bij een warmtepomp met R32 heeft dat na 2027 gevolgen voor de subsidie.
- Kies je een airco? Laat je niet opjagen met een verbod dat er in 2027 niet is. Kies op basis van comfort, geluid en verbruik.
- Heb je al een toestel? Laat het gewoon onderhouden. Er verandert niets voor jou.
Volgende stap
Wil je weten wat een warmtepomp of airco bij jou kost, en of je subsidie krijgt? Voor een airco is er geen ISDE. Vraag een offerte aan. Wij bellen je binnen één werkdag. In de offerte staat het ISDE-bedrag voor jouw toestel, en welk koudemiddel erin zit.
Bronnen: de concept-Wijzigingsregeling ISDE 2027 (consultatie tot 21 augustus 2026, nog niet vastgesteld) en de EU F-gassenverordening 2024/573 (bijlage IV, artikel 5 en artikel 11). Verder de RVO-meldcodelijst (meldcode KA17439). Gecontroleerd op 25 september 2026. De ISDE-bedragen voor 2027 kunnen nog veranderen; kijk voor de vastgestelde bedragen op rvo.nl.
Veelgestelde vragen
- Krijg ik in 2027 minder ISDE voor een warmtepomp?
- Waarschijnlijk wel. In het voorstel daalt het bedrag per kW (kilowatt, het vermogen van het toestel) van € 225 naar € 120. Rekent RVO voor jouw toestel met 5 kW, dan is dat € 525 minder. De bonus voor A+++ stijgt wel van € 200 naar € 250. Het voorstel is nog niet vastgesteld.
- Telt de datum van installatie of van aanvragen?
- Volgens het voorstel telt de installatiedatum. Een warmtepomp die vóór 1 januari 2027 is geïnstalleerd, valt onder de regels van 2026. Je hebt daarna 24 maanden om de subsidie aan te vragen. Controleer de vastgestelde regeling op rvo.nl.
- Mag mijn R32-airco of -warmtepomp blijven hangen?
- Ja. De Europese regels verbieden het op de markt brengen van nieuwe toestellen. Een toestel dat al bij je hangt, mag blijven draaien. Onderhoud en reparatie blijven ook toegestaan, zolang er niet meer of schadelijker koudemiddel in komt.
- Zijn split-airco's met R32 vanaf 2027 verboden?
- Nee. Dat lees je vaak, maar het klopt niet. Voor lucht-lucht splitsystemen tot 12 kW geldt het verbod pas vanaf 1 januari 2029. Het gaat om koudemiddel met een GWP van 150 of meer. De GWP zegt hoe schadelijk het gas is voor het klimaat. Monoblok-airco's en airco's met een stekker vallen er wel al per 2027 onder.
- Krijg ik na 2027 nog ISDE voor een warmtepomp met R32?
- Volgens het voorstel niet meer voor toestellen die op of na 1 januari 2028 worden geïnstalleerd. Dat geldt voor monoblokken tot 50 kW en splitwarmtepompen tot 12 kW met een GWP boven 150. R32 heeft een GWP van 675.
- Moet mijn airco verplicht op lekkage worden gecontroleerd?
- Meestal niet. Voor R32 geldt de plicht pas vanaf ongeveer 7,4 kilo koudemiddel. Een gewone airco voor één kamer bevat meestal veel minder. Jaarlijks onderhoud raden we wel aan, voor je garantie en je stroomverbruik.
Lees verder
Meer uit onze kennisbank over dit onderwerp.
Vraag een gratis offerte aan
Wil je weten wat dit voor jouw huis betekent? Vertel ons kort wat je wilt. We bellen je binnen één werkdag. Daarna maken we de offerte.